Destinacije :: Gorenjska oblast ::

Na severnim padinama Triglava, gotovo na samoj granici nacionalnog parka, nalazi se fantastičan planinski grad i jedna od najpopularnijih turističkih destinacija Slovenije, tokom bilo kojeg godišnjeg doba – Kranjska Gora. Ovaj grad posetioce mami izvanrednim mogućnostima za aktivan odmor u netaknutoj prirodi, i pravo je mesto za sve poklonike hajkinga, planinarenja, biciklizma, paraglajdinga, jahanja, ali i pecanja na brzacima Save.

Na drugoj strani zimska polovina godine, pored obilja snega i sunca nudi besprekorno održavane ski staze i mnogo zimskih sportova, noćnih sankališta, klizanja na ledu, razgledanja Alpa motornim sankama ili, na stari način, saonicama koje vuku konji, pa je samo pitanje ličnog izbora, želja i karaktera kakav i koliko opušten, ili uzbudljiv odmor ćete birati za sebe.

Kranjska Gora se nalazi u prelepom prirodnom okruženji

Kranjska Gora nalazi se u srcu Doline gornje Save, čiju severnu panoramu čini ivica Karavanskih planina, dok na jugu ovu dolinu zatvaraju Julijski Alpi, a odlikuju je sveža leta i hladne zime sa dosta snega, a pokrivaju je šume četinara i ariša, kao i borovi iznad linije gustih šuma.

Ako krenete u šetnju ovim predelom, možda ćete usput sresti i ponekog jelena, srnu ili divljeg zeca, a ponesite dvoglede sa sobom, jer ovde možete videti razne ptice, uključujući i sokolove i veličanstvene orlove.

Čitava dolina puna je pravih etnografskih dragulja, ali i potpuno modernih atrakcija, adrenalinskih parkova. Ona je dom tihom i povučenom životu sa jedne strane i živim, bučnim i veselim manifestacijama i društvenim događanjima sa druge.

Na Kranjskoj Gori se nalazi najveća ski skakaonica u čitavoj Evropi

Kranjska Gora mami da je upoznate u svim bojama, godišnjim dobima, i sa svih strana, pa se mnogobrojni posetioci vraćaju iz ovde godine u godinu. Danas je ona izuzetno razvijen turistički centar, sa starim varoškim jezgrom i mnogobrojnim hotelima, rekreacionim objektima, prodavnicama, ski-centrima i povezanim skijaškim stazama, i zbog svega ovoga, dom je mnogobrojnih međunarodnih takmičenja, a ponosi se i najvećom ski skakaonicom u čitavoj Evropi.

Crkva Uspenja Device Marije (1510. godina)

U starom jezgru grada nalazi se crkva stara koliko i varoš. Crkva Uspenja Device Marije, poznata je još i kao “Marija na belom podu”, i izgrađena je u ”svitanje” ove varošice, ali danas je od nje ostao samo zvonik. Crkva koja se danas ovde nalazi izgrađena je 1510. godine, u kasnom gotskom stilu, a izgradio ju je dunđer Jernej Filar iz Vilaha.

Ova crkva odražava izvesne koruške uticaje koji se prepoznaju najpre u unutrašnjosti crkve, u stubovima riznice koji su ukrašeni jedinstvenim rebrima, što je čini jednom od najinteresantnijih u Sloveniji. Ukoliko ste poklonik kulturne baštine i istroije, Kranjska Gora i njena predivna dolina čuvaju mnoge crkve i manastire, muzeje i galerije.

Ližnjekova kuća – Stara čak 300 godina

Najočuvanija sekularna građevina u Kranjskoj Gori je čak 300 godina stara Ližnjekova kuća, i nalazi se u samom centru ovog gradića. Ovo je prvobitno bila kuća bogatog zemljoposednika, da bi kasnije bila gostionica. Stariji, drveni deo kuće napravljen je u drugoj polovini XVII veka, dok je mala spavaća soba izgrađena od pečene cigle u XVIII veku, u baroknom stilu, čiju je atmosferu sačuvala do danas.

U svoje vreme, ova kuća predstavljala je najnaprednije arhitektonsko rešenje u Sloveniji. Njen dizajn je postao prototip za druge kuće, koje su imale podrum koji je služio i kao štala, zatim dnevnu sobu sa drvenim i podom od cigala, pa od cigala izgrađenu kuhinju, kao i široku trpezariju i tri manje sobe za spavanje, dok je ulaz kuće krasio je jedan poprečni stub. Inače, slovenačke kuće u ovom kraju, zadržale su ovaj tip gradnje sve do kraja XIX veka. Na Ližnjekovoj kući ništa nije menjano, a ovde možete videti etnografske postavke tipične crne kuhinje i stare sobe.

Tradicionalno seoce Podkoren

Čak i starije od Kranjske Gore je tajnovito seoce Podkoren, koje krije čudesne priče iz vremena kada je turizam još bio nepoznanica Zgornjesavske doline. Jedna od takvih priča je legenda o Ajdovskoj Deklici, ili Paganskoj, Planinskoj Devici.

Legenda o Ajdovskoj Deklici

Ajdovske Deklice u davnim vremenima bile su vidovite, pa su proricale kada da se seje, a kada žanje – a znale su i sudbinu ljudi već na njihovom rođenju. Jedna od njih prorekla je sinu jednog lovca da će ubiti Zlatorogu vešticu koja je obitavala u okolnim planinama. Ovo proročanstvo razgnevilo je ostale vile device, pa su svoju sestru pretvorile u kamen. Njeno žalosno i pažljivo lice još uvek posmatra život u ovoj dolini.

Popločan, sredonjevekovni put koji vodi kroz ovo selo u XV veku služio je kao osnovna veza između Karniole i Koruške. Poštanska kočija donosila je jedine vesti meštanima u doba Austro-ugarske carevine, i sve do 1990. godine, kada je probijen tunel kroz Karavanku, ovo je bila glavna saobraćajnica sa centralnom i severnom Evropom.

Jezero Zelenci

Ova oblast krije i smaragdno jezero parka Zelenci i izvore Save Dolinke i veoma je inspirativno i mirno mesto, odnosno prava suprotnost od uzbudljivog života okolnih planinskih vrhova.

Crkva Svetog Andrije

U Podkorenu se nalazi Crkva Svetog Andrije, koja je preuređena i potpuno rekonstruisana u XVIII i XIX veku, pa je od stare gotske crkve ostao samo oltar. Unutrašnjost crkve je izuzetno oslikana i ovde možete videti predstavu Svetog Andrije koju je naslikao poslednji slovenački barokni slikar Leopold Lajer, a posebno su zanimljivi i prikazi Sedam Svetih Tajni, ali se autorstvo nad ovom freskom nažalost ne zna.

Crkava posvećena je Svetom Vladimiru (1917. godina)

Jedna od najinteresantijih crkava posvećena je Svetom Vladimiru, a izgradili su je 1917. godine ruski ratni zarobljenici, u znak sećanja na žrtve i besmisao Velikog rata. Ova neobična, pravoslavna crkva podignuta je od drveta i nalazi se na Vršičkom raskršću, oko 4 km udaljena od samog centra Kranjske Gore. Sa svoja dva mala tornja izgrađena je u klasičnom ruskom stilu, a oko same crkve, ali i pored puta koji do nje vodi nalaze se grobovi ruskih vojnika.

Vršič je bio važna strateška tačka za austro-ugrasku vojsku, jer joj je omogućavala pristupačniji put kroz Alpe do fronta na Soči. Snabdevanje vojske bilo je od ključnog značaja, pa je ovaj put (danas poznat pod nazivom Ruska cesta) morao uvek biti čist i osiguran, naravno, i zimi.

Ovaj naporan i opasan posao bio je zaduženje ruskih zarobljenika, pod budnim okom austrougarskih vojnika, sve dok jednog dana zimska lavina nije u stihiji zatrpala radni logor sa više od 300 zarobljenika i deset njihovih čuvara. Skromna unutrašnjost crkve ima veoma interesantan oltar sa ikonostasom i svećnjacima i lusterima od kovanog gvožđa.

Ovde izvire i severni krak Save – Sava Dolinka

Na krajnjem severu Slovenije, severni krak Save rađa se iz izvora na Zelenci, nadomak sela Rateče. Ovde se prikupljaju različiti potočići koji od planinske rečice kod Jesenice prerasta u predivnu, široku reku. Sava Dolinka je pravi planinski potok i stanište pastrmke, koje ovde ima u izobilju.

Akumulaciono jezero Moste

Akumulaciono jezero Moste dom je primeraka riba koje dostižu trofejne veličine, pa su ovi potoci i jezero pravo mesto za sve ljubitelje izazovnog ribolova. Ovde je i dom jednom ribolovačkom društvu, pa se njima možete pridružiti, ili uživati u manifestacijama koje oni organizuju.

Park prirode Zelenci

Čitavu tromeđu država čuva park prirode Zelenci. Ovaj park zaštićen je zakonom države zbog jedinstvene vrednosti svoje geološke prošlosti. Mnoge retke vrste životinja, ali i ugrožne vrste biljaka našle su svoje utočište baš ovde. Netaknuto i očaravajuće prirodno okruženje ovog parka, obilje planinskih potoka i blizina smaragdno zelenog jezera bile su velika inspiracija za Vladislava Beneša, dok je slavni prirodnjak ser Hemfri Dejvi svoje divljenje lepotama ove planinske regije ovekovečio rečima: “Ono što mi je najdraže u Savskoj dolini su njeni vodopadi i jezera. U Evropi nema lepšeg mesta.”

Vrh Pec (1.510 mnv)

Vrh Pec, na 1.510 metara nadmorske visine označava tačku susreta granica triju država: Italije, Austrije i Slovenije. Ovo je, takođe i tačka sastanka triju mentaliteta i triju kultura – germanske, slovenske i romanske. Tako Pec svake godine okuplja mnoštvo posetilaca, ne samo zbog interesantnog položaja, već i zbog jednog od najveličanstvenijih vidikovaca koji se pruža ka sve tri države.

Selo Rateče

Ispod same tromeđe nalazi se selo Rateče, koje uživa u svojoj izuzetno važnoj poziciji na raskršću puteva. Ova dolina se na južnoj strani otvara ka Planici okruženoj alpskim vrhovima, a ima naglašenu planinsku klimu, sa dugim i hladnim zimama.

Međutim, ovo mesto je zgodno zaklonjeno šumovitim podnožjem Karavanke i njegovo velika nadmorska visina donose fantasičan broj sunčanih sati godišnje, pa su leta ovde idilična, jutra neponovljiva, a zalasci sunca spektakularni. Inače, baš ovo mesto je i jedno od najranije naseljenih mesta u čitavoj Gornjeskoj oblasti, i ovde su pronađeni rukopisi koji datiraju iz davnog XIV veka.

Originali su izloženi u Klagenfurtu, dok se prepisi izdanja mogu videti i u crkvi Svetog Tomaža u centru sela Rateče. Ova crkva jedna je od najstarijih u dolini gornjeg toka Save, i Klagenfurtski rukopis, nastao oko 1370. godine svedoči da je crkva postojala i tada. Međutim, rukopis podizanje ove crkve smešta čak u davni VIII vek. Crkva danas ima gotski izgled, koji je zamenio raniji romanski stil, tipičan za sredinu XV veka.

Vodopad Nadiža

Takođe, u blizini ovog sela nalazi se i pravi spektakl, koji ne treba zaobići: vodopad Nadiža. Ovaj vodopad pravi Sava Dolinka, gde voda njenog izvora izbija iz pukotine u steni i survava se niz kamenito rečno dno, da bi ubrzo nestala, i ponirući u kraške vrtače, a onda ponovo izbila nekoliko stotina metara niže u dolini kod jezera i rezervata Zelenci.

Ukoliko ste ljubitelj skijanja, Rateče će vam biti veoma zabavno mesto

Ukoliko ste ljubitelj skijanja, Rateče će vam biti veoma zabavno mesto, naravno pored fantastične Planice. Ovaj ski centar nalazi se oko 5 km daleko od Kranjske Gore. Slikovita dolina ovog mesta nastala je pomeranjem glečera i proteže se oko 7 km u pravcu sever-jug. Zaravan ove doline prošaran je šumarcima i proplancima, dok su na obroncima dominantne četinarske šume. Ovaj zimski centar može se pohvaliti prestižnom skakaonicom, na kojoj se najbolji skakači sveta takmiče svake godine.

Spomenik Jakobu Aljažu

Na raskrsnici gde glavni put napušta staza ka selu Dovje, nalazi se spomenik Jakobu Aljažu, parohu ove doline, strastvenom kompozitoru, i velikom planinaru, koji je u ovom selu živeo do 1927. godine. On je proveo ovde skoro 40 godina i ostavio za to vreme veoma upečatljiv trag.

Bio je jedan od inicijatora izgradnje vodovodnih sistema, ali i osnivač Kulturnog društva, zatim pokrovitelj doma i obnovitelj Crkve Svetog Miihajla. Njegov štap, koji mu je bio nerazdvojni pratilac na beskrajnim šetnjama ovim dolinama i planinama, čuva se kao jedan od najinteresantnijih ekspoanta u Slovenskom planinskom muzeju u Mojstani.

Crkva Svetog Mihajla (XIV vek)

Crkva u kojoj je ovaj paroh službovao i uz koju je sahranjen, posvećena je Svetom Mihajlu i datira čak iz XIV veka. Tokom svog dugog postojanja prošla je kroz mnoge promene i rekonstrukcije, pa su na njoj vidljivi tragovi različitih stilskih epoha, a svoj današnji izgled dobila je sredinom XIX veka, kada je izgrađena u neosrenesansnom stilu.

Sakrijstijski zid ove crkve krasi izuzetno dobro očuvana freska Raspeća Hristovog. U njenom dvorištu pored slavnog paroha i pionira planinarenja, sahranjeni su i mnogi drugi planinari i osvajači Triglava, od kojih je verovatno najpoznatiji doktor filozofije, Klemen Jug, koji je tragično stradao u svojoj 25 godini pokušavajući da se popne na vrh Jug.

Vodopad Peričnik

U samom podnožju Triglava, gde se Zgornjesavska dolina spaja sa pobočnom dolinom koja se zove Vrata, nalazi se zbijeno seoce Mojstrana. Jedna od najvećih atrakcija ovde je vodopad Peričnik, koji je proslavio ne samo Mojstranu, već i čitavu Gorenjsku regiju.

Ovaj vodopad sačinjavaju dve kaskade, od kojih prvim voda pada sa visine od 16 metara, da bi se, nakon kratkog toka bezglavo bacila niz 52 metara visoku liticu. A, pravo je pitanje da li je spektakularniji leti, okružen bogatom prirodom, ili zimi kada se njegove vode lede i grade kristalne skulpture koje prelamaju svelost u zelenim i plavim nijansama.

Selo Mojstrana

Mojstrana je prvobitno bila samo rudarsko naselje, osnovana upravo zbog kopanja rude gvožđa i obrade u kasnom XIV veku. Ipak, ovo mesto ima i tradicionalne veze sa planinarenjem, a prvi planinski vodiči ovde se pojavljuju već početkom XIX veka. Dolazak Jakoba Aljaža u Dovje, dalo je novi momenat razvoju planinarske veštine, pa su počele i izgradnje i obezbeđivanja planinskih staza, prolaza, ali i prvi znaci turističke infrastrukture, planinskih krčmi, koliba i šatora.

Kranjska Gora je od davnina poznata turistička destinacija

Lovni i seoski turizam u čitavoj regiji počinje da se razvija veoma rano, i kroz čitav XX vek, Gornjeska regija sa Kranjskom Gorom, Mojstranom, selima Dovje i Rateče postaje prvoklasna turistička destinacija, sa posebnom pažnjom posvećenom eko-turizmu. Rezultati ovih tradicija i dubokih veza sa planinom i planinarenjem vide se u neverovatnoj mreži pešačkih i planinarskih staza koje povezuju sve i kojima možete stići bukvalno bilo gde, od koji su neke tradicionalne, i čuvaju nasleđe, neke propagiraju nauku, a neke nastoje samo da vas upoznaju sa predivnim prirodnim svetom koji drugačije i ne može biti otkriven.

Slovenački Alpski muzej

Ljubavi prema planini posvećen je i Slovenački Alpski muzej, gde prošlost i budućnost postoje zajedno i traju zajedno. Bogata kolekcija predmeta dočarava raznoliku istorijsku prošlost ovih predela, veliki fond fotografija i arhivskog materijala i informativni vodiči daće vam priliku da shvatite zašto je planina na grbu Slovenije i uvek u srcu svakog Slovenca, a planinarenje ovde prirodno koliko i disanje.

Kranjska Gora je bilo najpopularnije mondensko mesto u XIX i XX veku

Veliki broj luksuznih hotela, spa centara, velikih turisitčkih infrastrukutra, razvijenih domaćinstava eko turizma, tradicionalni restorani i gurmanski specijaliteti ne treba da nas iznenade, jer ovaj deo Slovenije ima neverovatno dugu tradiciju negovanja gostoljubivosti i istraživanja želja i potreba različitih ljudi. Jedno od najpopularnijih mondenskih letovališta u XIX i XX veku, Kranjska Gora svake godine umnožava svoju turističku ponudu, brižljivo uređuje i štiti svoju prelepu prirodnu okolinu, i raširenih ruku dočekuje svoje goste i zimi i leti.

Čuvene Kranjske kobasice

Na kraju ni slučajno ne smete otići odavde, a da ne probate čuvenu Kranjsku kobasicu. Ona je kao tradicionalni prehrambeni proizvod, na nacionalnom nivou zaštićena geografskom oznakom i predstavlja simbol Slovenije i naravno Kranjske Gore. Proizvodi se od najkvalitetnijeg svinjskog mesa i slanine sa dodatkom soli, i začinjena samo belim lukom i biberom.

Površina kobasice je hrskava i sočna, a aroma puna i karakteristična za nasoljeno, specifično začinjeno i dimljeno svinjsko meso. Inače, Kranjska kobasica razvila se za vreme austro-ugarske monarhije, a dobila je ime po Kranjskoj regiji, a jedna od najranijih recepata u kojem se spominje bio je onaj u kuvaru “Süddeutche Küche”, Katarine Prato iz 1896. godine.

Lokacija na mapi

Smeštaji - Kranjska Gora
Rent-A-Car - Kranjska GoraIzleti/Ekskurzije - Kranjska Gora





Drugi gradovi Gorenjska oblast